دکتر محمد رسولی، حقوقدان و فعال فرهنگی عضو شورای سردبیری با درج یادداشتی در اقتصاددان نوشت : در جریان مسابقه حساس میان تیمهای ملی ایران و مصر در چارچوب رقابتهای جام جهانی، تیم ایران با ارائه نمایشی برتر موفق به ثبت دو گل شد؛ با این حال یکی از گلها پس از مداخله سامانه کمکداور ویدیویی (VAR) مردود اعلام گردید و نتیجه مسابقه در نهایت با تساوی پایان یافت. این تصمیم برای بسیاری از هواداران و ناظران، پرسشهایی جدی درباره نحوه اعمال فناوریهای داوری و میزان شفافیت در فرآیند تصمیمگیری ایجاد کرده است.
در حقوق ورزشی بینالمللی، اصل «برابری فرصتها» و «بیطرفی داوری» از مهمترین اصول حاکم بر رقابتها به شمار میرود. هنگامی که یک فناوری داوری میتواند در لحظات پایانی نتیجه مسابقهای حساس را تغییر دهد، انتظار میرود مبنای چنین تصمیمی با بیشترین سطح شفافیت و استدلال فنی برای افکار عمومی توضیح داده شود. در غیر این صورت، اعتماد عمومی به عدالت رقابتها آسیب میبیند.
از سوی دیگر پرسشی اساسی مطرح میشود: آیا سامانهای که تنها در سالهای اخیر وارد فوتبال حرفهای شده است، تا این اندازه قطعی و بیخطا تلقی میشود که بتواند نتیجه تلاش نود دقیقهای یک تیم را تغییر دهد؟ اگر چنین فناوریای معیار نهایی تشخیص خطا و عدالت تلقی شود، آنگاه این پرسش پیش میآید که تکلیف دههها مسابقات بزرگ فوتبال پیش از ورود این سامانه چه میشود. آیا باید نتایج جامهای جهانی پیشین ــ از ۲۰۱۴ و ۲۰۱۰ گرفته تا ۲۰۰۶ و پیش از آن ــ را نیز با همین معیار بازنگری کرد؟
افزون بر این، در بسیاری از موارد، تصمیمهای مبتنی بر VAR بر اختلافهایی بسیار جزئی استوار است؛ برای مثال تشخیص چند سانتیمتر جلوتر بودن پای بازیکن نسبت به مدافع. این در حالی است که گاه گلی زیبا و بینقص در برابر دیدگان میلیونها یا حتی میلیاردها بیننده به ثمر میرسد، اما با استناد به چنین اختلافهای اندکی مردود اعلام میشود. چنین دستگاهی اساساً زمانی معنا و کارکرد پیدا میکند که درباره درستی یک صحنه اختلاف نظر جدی وجود داشته باشد و بسیاری از بینندگان در صحت گل یا خطا تردید کنند. اما در مواردی که اغلب تماشاگران و ناظران صحنه، گل زدهشده را طبیعی و صحیح تلقی میکنند، این پرسش مطرح میشود که چگونه ممکن است ناگهان تفسیری فنی از درون یک سامانه ناشناخته ارائه شود و برخلاف برداشت عمومی، نتیجهای متفاوت اعلام گردد.
به باور ما همان دستگاه های اطلاعاتی شیطانی که همه جای جهان علیه ایران اقدام می کنند و خودشان هم مدعی هستند در همه جا نفوذ و رخنه دارند در مسابقات جهانی هم مانع از اعلام پیروزی ایران و ایجاد غرور ملی و خودباوری ملی ایرانیان می شوند!
هدف از بهکارگیری فناوری در ورزش باید کمک به تحقق عدالت باشد، نه ایجاد احساس بیعدالتی یا ابهام. بنابراین هرچه فناوریهای نوین نقش پررنگتری در تعیین نتایج مسابقات ایفا میکنند، ضرورت پاسخگویی، شفافیت و توضیح فنی نیز بیشتر میشود. تنها در چنین شرایطی است که میتوان اطمینان یافت فناوری در خدمت عدالت ورزشی قرار گرفته است.
در نهایت، آنچه هواداران فوتبال در سراسر جهان انتظار دارند، نه حذف فناوری، بلکه تضمین اجرای عادلانه و شفاف آن است؛ چرا که ورزش، بهویژه در سطح جهانی، نماد رقابت منصفانه و احترام به تلاش ورزشکاران است. هرگاه احساس شود نتیجه مسابقهای با ابهام یا تردید همراه است، طبیعی است که افکار عمومی نسبت به عدالت آن پرسشهایی جدی مطرح کند. تجربههای تاریخی نیز نشان میدهد که مسئله عدالت و بیعدالتی تنها محدود به یک عرصه خاص نیست و در ابعاد مختلف زندگی اجتماعی و جهانی همواره محل بحث و تأمل بوده است.
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع