سالهاست كه نام «فروش متري مسكن» در ميان راهكارهاي پيشنهادي براي حل بحران مسكن شنيده ميشود، اما هر بار در پيچوخم مقررات، نبود زيرساختهاي اجرايي و ابهامهاي حقوقي متوقف مانده است. حالا اما نشانهها از عبور اين ايده از مرحله تئوري حكايت دارد؛ جايي كه بازار سرمايه قرار است ميزبان متراژهاي خرد از واحدهاي مسكوني شود و خريد و فروش «متر» بهجاي «واحد»، به ابزاري تازه براي تأمين مالي پروژههاي ساختماني و مشاركت عمومي در بازار ملك تبديل شود. درواقع پس از سالها طرح ايدهها و وعدههاي متعدد درباره ورود مسكن به بازار سرمايه، حالا به نظر ميرسد يكي از جديترين گامها براي تحقق «فروش متري مسكن» در آستانه برداشته شدن است. پروژهاي كه اينبار نه در حد شعار، بلكه با اعلام زمانبندي مشخص، نام مجريان، ابزار اجرايي و حتي مراسم رونمايي، وارد فاز عملياتي ميشود؛ پروژهاي كه قرار است با توكنايز كردن واحدهاي مسكوني، امكان سرمايهگذاري خرد مردم در بازار مسكن را از مسير بورس فراهم كند. در همين راستا، محسن عليزاده، مديرعامل گروه سرمايهگذاري مسكن (نماد ثمسكن)، از آغاز رسمي پروژه توكنايز مسكن از هفته آينده خبر داده و اعلام كرده است كه تفاهمنامه مشترك اين طرح با همكاري صندوق نوآوري و شكوفايي و شركت مجري، در صورت فراهم شدن شرايط نهايي، بزودي امضا خواهد شد.
اضافه شدن يك مفهوم نوين مالي به بورس
به گزارش اقتصاددان به نقل از تعادل ، ايده فروش متري مسكن بر پايه مفهومي شكل گرفته كه در ادبيات مالي جهاني با عنوان Tokenization شناخته ميشود؛ فرآيندي كه در آن يك دارايي فيزيكي، در اينجا يك واحد مسكوني، به واحدهاي همگن و قابل معامله تبديل ميشود تا امكان خريد، فروش و انتقال آن در بستر بازارهاي مالي فراهم شود. در سالهاي اخير، موضوع فراهم كردن دسترسي عموم مردم به خريد مسكن از طريق بازار سرمايه بارها مطرح شده بود، اما همواره موانع حقوقي، فني و نهادي مانع از اجراي آن شده است. اكنون، به گفته مديرعامل گروه سرمايهگذاري مسكن، اين موانع در حال رفع شدن است.محسن عليزاده اظهار كرد: در راستاي وظايف خود و در ادامه تعهداتي كه به سهامداران دادهايم، موضوع فروش متري مسكن را بهصورت جدي دنبال ميكنيم و به تازگي آخرين نظرات خود را درباره امضاي تفاهمنامه مشترك با شركت مجري و صندوق نوآوري و شكوفايي ارايه دادهايم كه در صورت فراهم شدن شرايط، هفته آينده اين تفاهمنامه به امضا خواهد رسيد. به گزارش ايرنا، او با تأكيد بر اينكه اين پروژه صرفاً در حد يك طرح مطالعاتي باقي نخواهد ماند، افزود: براي اين موضوع مراسم رونمايي نيز برگزار خواهد شد و عملاً پروژه توكنايز مسكن از هفته آينده كليد ميخورد. تمام تلاش ما اين است كه با امضاي تفاهمنامه، عمليات اجرايي اين طرح هرچه سريعتر آغاز شود.
مسكن و بورس؛ تغيير معادلات تأمين مالي
ورود مسكن به بازار سرمايه، اگر بهدرستي طراحي و اجرا شود، ميتواند همزمان چند چالش مزمن بازار مسكن ايران را هدف قرار دهد؛ از يكسو، مشكل تأمين مالي پروژههاي ساختماني و از سوي ديگر، ناتواني بخش بزرگي از جامعه در ورود به بازار مسكن به دليل قيمتهاي بالا. در چنين مدلي، سرمايهگذاران خرد ميتوانند بدون نياز به خريد كامل يك واحد مسكوني، در پروژههاي ساختماني مشاركت كنند و از منافع رشد قيمت مسكن بهرهمند شوند. اين موضوع بهويژه در شرايطي كه بازار مسكن با ركود معاملاتي مواجه است، ميتواند به تزريق نقدينگي هدفمند به بخش ساختوساز كمك كند. عليزاده با اشاره به اقدامات انجامشده در ساير نهادها گفت: اقداماتي كه در شهرداري تهران در خصوص فروش متري مسكن انجام ميشود، با مشاركت يا همكاري اين گروه بوده و بهطور مستقل در حال انجام كار هستند.
پروژههاي غرب تهران؛ پشتوانه فيزيكي يك ايده مالي
يكي از نقاط قوت پروژه توكنايز مسكن، اتصال آن به پروژههاي واقعي و در حال ساخت است. گروه سرمايهگذاري مسكن در غرب تهران پروژههاي متعددي را در دست اجرا يا تكميل دارد كه ميتوانند پشتوانه دارايي اين ابزارهاي مالي جديد باشند. مديرعامل ثمسكن در اين باره توضيح داد: پروژههاي مسكوني آپادانا يك و ۲ در همجوار پروژه بهار، پروژههاي مسكوني با كيفيتي بودند كه از سوي يكي از شركتهاي تابعه اين گروه احداث شده و لازم است كه اين شركت نيز به بورس بيايد؛ در حال حاضر پروژه آپادانا به اتمام رسيده و اسناد آن آماده است.
افزايش سرمايه و حمايت از شركتهاي تابعه
براي اجراي پروژههاي بزرگ ساختماني و همچنين ورود به ابزارهاي نوين مالي، برخورداري از بنيه مالي قوي يك الزام اساسي است. عليزاده در همين راستا به اقدامات انجامشده در حوزه افزايش سرمايه اشاره كرد و گفت: تا امروز نزديك به ۲ هزار ميليارد تومان افزايش سرمايه براي شركتهاي تابعه گروه سرمايهگذاري مسكن به ثبت رسيده كه از محل آورده نقدي، مطالبات گروه سرمايهگذاري مسكن و همچنين سود انباشته شركتها انجام شده است. او ادامه داد: براي حمايت بيشتر، بخشي از منابع حاصل از تسهيلات دريافتي نيز به شركتها اختصاص يافته تا روند پيشبرد پروژههاي آنها با سرعت بيشتري انجام شود. عليزاده در پاسخ به پرسشي درباره عرضه اوليه شركتهاي تابعه اظهاركرد: سال گذشته در مجمع شركت وعده بررسي پذيرش دو شركت را داديم. متأسفانه يكي از شركتها بنا به اعلام سازمان بورس و فرابورس شرايط پذيرش را نداشت، اما يكي ديگر از شركتها هماكنون در مرحله پذيرش قرار دارد و زمان نهايي آن بايد از سوي فرابورس يا بورس تهران اعلام شود.
تأمين مالي پايدار در شرايط ركودي
در اين ميان، علي عسگري، مديرعامل گروه مالي مسكن، با اشاره به پروژههاي ساخت مسكن از سوي شركت سرمايهگذاري مسكن، آغاز پروژه بهار را در راستاي توسعه برنامههاي مسكنسازي اين گروه عمراني دانست و از عرضه سهام شركتهاي غير بورسي گروه سرمايهگذاري مسكن در بازار سرمايه استقبال كرد. او درباره تفاهمنامههاي موجود با وزارت راه و شهرسازي اظهار كرد: در سالهاي اخير و بهويژه در قالب برنامههاي مرتبط با نهضت ملي مسكن، اقدامات موثري با همكاري بانك مسكن انجام شده و اين روند همچنان در دستور كار قرار دارد. مديرعامل گروه مالي مسكن افزود: به همين دليل تلاش كردهايم با بهروزرساني و اصلاح ساختار پروژهها، ضمن حفظ سودآوري، از توقف پروژهها و تحميل زيان به شركت جلوگيري كنيم.
ابزارهاي نوين مالي؛ حلقه تكميلكننده زنجيره
مديرعامل گروه مالي مسكن در بخش ديگري از سخنان خود اظهاركرد: شركت تأمين سرمايه وابسته به گروه مالي بانك مسكن به عنوان متولي اين موضوع تعيين شده و فرآيند ايجاد صندوقهاي سرمايهگذاري در بخش ساختمان در حال پيگيري است. او افزود: مجوزهاي لازم در گروه مالي و شركت تأمين سرمايه اخذ شده و با نهايي شدن مجوزهاي مورد نياز از سازمان بورس، نهادهاي مالي و بانك مركزي، اين ابزارها بهصورت رسمي فعال خواهند شد. به گفته عسگري، با راهاندازي اين صندوقها، در كنار فعاليت شركتهاي ساختماني مستقل، بستر جديدي براي مشاركت در ساختوساز و تأمين مالي پروژههاي مسكني فراهم خواهد شد. در مجموع، آنچه اينبار فروش متري مسكن را از دورههاي پيشين متمايز ميكند، وجود پروژه واقعي، مجري مشخص، ابزار مالي در حال طراحي و اعلام زمان شروع رسمي است. اگر تفاهمنامه وعدهدادهشده بهموقع امضا شود و موانع مقرراتي برطرف شود، ميتوان گفت بازار مسكن ايران در آستانه تجربه يكي از مهمترين تحولات ساختاري خود در دهههاي اخير قرار گرفته است.
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع
