همزمان با جدی شدن بحث استیضاح وزیر ارتباطات دولت پزشکیان آنهم به این دلیل که باوجود مخالفتهای امنیتی، سرانجام پس از قریب به سهماه قطعی اینترنت و افزایش چشمگیر مقاومت مدنی و اعتراضات شهروندانی که همزمان با تحمل جنگی تمامعیار، ناگزیر به تحمل مصائب ناشی از قطعی اینترنت نیز بودند، سیدستار هاشمی در یک نشست مطبوعاتی حاضر شد و درباره آخرین وضعیت مدیریت اینترنت در کشور توضیح داد؛ این نشست مطبوعاتی البته ظاهرا ارتباط مشخصی با تلاش اقلیت تندرویی که ظاهرا در مجلس سخت در تلاشند تا هرطور شده، وزیر ارتباطات دولت پزشکیان را برکنار کنند، نداشته اما به هر روی همزمانی برگزاری نخستین نشست مطبوعاتی سیدستار هاشمی با روزهایی که زمزمههای استیضاح وزیر ارتباطات بیش از هر زمان دیگر به گوش میرسد، این شائبه را ایجاد کرده که این همزمانی صرفا از سر اتفاق نبوده است.
تقلای اقلیت تندروی مجلس برای استیضاح وزیر ارتباطات
به گزارش اقتصاددان به نقل از جهان صنعت ، هرچند با آغاز هفته جاری، وقتی نخستین خبرها درخصوص تلاش اقلیت تندروی مجلس برای استیضاح وزیر ارتباطات مطرح شد، چند تن از چهرههای معقولتر پارلمان، ازجمله مصطفی پوردهقان که بهواسطه عضویت در کمیسیون صنایع و معادن مجلس، از نزدیک با مسائل مرتبط با مدیریت اینترنت نیز آشنایی دارد، در توضیحاتی تاکید کرد که تلاشهای تندروهای مخالف وزیر ارتباطات یا به بیان دقیقتر، تندروهای مخالف هرگونه گشایش در وضعیت ارتباطی شهروندان، خودشان هم میدانند که دستکم در شرایط کنونی نمیتوانند خواستشان مبنیبر برکناری وزیر ارتباطات را عملی کنند آنهم در شرایطی که انگیزه واقعی و اصلی آنان از کلید زدن این بهاصطلاح طرح استیضاح، مشخصا این است که وزیر هرچند با تاخیر حدودا سهماهه اما بالاخره به وظیفهاش در راستای برقراری و بازگشایی اینترنت عمل کرده است؛ حال آنکه تندروهایی که این طرح استیضاح را کلید زدهاند، اساسا به این دلیل دست به کار تدوین چنین طرحی شدهاند که معتقدند وزیر ارتباطات نباید زمینه بازگشایی اینترنت را فراهم میکرد! به بیان دقیقتر، دلیل کلید خوردن این طرح استیضاح، مشخصا این است که وزیر ارتباطات به وظایفش در راستای بازگشایی اینترنت عمل کرده است!
احتمالا به همین دلیل هم هست که مصطفی پوردهقان که طی چند روز گذشته، در چند اظهارنظر مطبوعاتی و مصاحبه با رسانههای مختلف، سعی کرده با افشای انگیزههای سیاسی حامیان استیضاح وزیر ارتباطات، بهنحوی نقشه آنان را نقش بر آب کنند، در یکی از همین اظهارنظرها تاکید کرده که «این اقدامات تنها دیدگاه گروهی محدود است» و «بدنه پارلمان نیز همچون اکثریت شهروندان با رویکرد این طیف اقلیت محدودیتخواه و تندرو همسویی نخواهد کرد.» با این همه اما واقعیت این است که نمیتوان این تلاشهای تندروها را دستکم گرفت؛ چه آنکه اولا در این مدت حتی برخی رسانههای دولتی و رسانههای نزدیک به دولت بهطور گسترده به این خبر پرداخته و تلاشهای حامیان استیضاح را طوری بازتاب دادهاند که به نظر میرسد موضوع آنقدر هم بیاهمیت و ناچیز نباشد چنانکه یکی از همین رسانهها در گزارش خود در این رابطه تاکید کرده که «تهدید به استیضاح وزیر ارتباطات، از مرحله هشدارهای رسانهای عبور کرده و به یک پروژه سیاسی جدی در مجلس تبدیل شده است.» آنهم به این دلیل که به باور این روزنامه حامی دولت، «آنچه امروز در وزارت ارتباطات دنبال میشود، صرفا سیاست یک وزیر یا تصمیم یک دستگاه اجرایی نیست بلکه بخشی از رویکرد شخص رییسجمهور و یکی از معدود وعدههایی است که مسعود پزشکیان از زمان رقابتهای انتخاباتی تاکنون بهطور مستمر بر آن تاکید کرده است.»
حتی اما اگر این دلیل را هم چندان جدی نگیریم، دستکم به دو دلیل دیگر نمیتوان به این سادگی از کنار تلاشهای چندروز گذشته تندروها برای استیضاح وزیر ارتباطات عبور کرد؛ یکی به این دلیل که آنان در همین مدت کوتاهی که خبر کلید خوردن طرح استیضاح را رسانهای کردهاند، دستکم در یک نشست مفصل در کمیسیون صنایع و معادن مجلس، بهشدت عملکرد سیدستارهاشمی را به نقد کشیدهاند تا نشان دهند که عزمشان برای استیضاح او جزم است. دلیل دیگری که اثبات میکند نمیتوان به این سادگی از کنار تلاش تندروها برای استیضاح وزیر ارتباطات عبور کرد اما اقدام روز گذشته شخص وزیر ارتباطات است و مشخصا برگزاری یک نشست مطبوعاتی که اگرچه ظاهرا با هدف ارائه توضیحاتی درباره قریب به سه ماه قطعی اینترنت برگزار شد اما به هر حال همزمانی آن با آنچه در این روزهای گذشته، در راهروها و لابیهای مجلس، در راستای استیضاح وزیر ارتباطات میگذرد، موضوعی نیست که بتوان به این سادگی از کنارش گذشت و آن را نادیده گرفت.
انگیزههای کودکانه تندروهای متقاضی استیضاح
این در حالی است که بنابر اخباری که از نشست اوایل هفته جاری متقاضیان استیضاح و وزیر ارتباطات مخابره شد نیز مشخص شد که آنان در این جلسه، بهشدت به عملکرد سیدستار هاشمی تاختهاند و عملکرد او را به این دلیل که بالاخره پس از قریب به سهماه، زمینه بازگشایی اینترنت را فراهم کرد، زیرسوال بردهاند. آنطورکه مصطفی پوردهقان در این رابطه به ایلنا توضیح داده، این تندروهای متقاضی استیضاح وزیر ارتباطات در توضیح دلایل خود برای استیضاح سیدستارهاشمی، استدلالی را پیش کشیدهاند که به واقع کودکانه و سادهانگارانه به نظر میرسد.
چه آنکه ظاهرا آنها در جلسهای که با وزیر ارتباطات داشتهاند، به او گفتهاند که چون مردم پس از قریب به سه ماه قطعی اینترنت، بهطور نسبی به این وضعیت عادت کرده بودند، وزیر ارتباطات نباید در راستای بازگشایی اینترنت اقدام میکردند. استدلالی شبیه به اینکه به مردمی که اسیر خشکسالی شدهاند، بگویید حال که شما این همه بیآبی و خشکسالی را تحمل کردهاید، اگر احیانا مجددا شاهد بارندگی بودیم، کماکان با تشنگی و خشکسالی بسازید و به زندگی و حیات خود با همان اوضاع مشقتبار ادامه دهید!
سرانجام سکوت وزیر ارتباطات شکست
فارغ از آنچه تندروهای متقاضی استیضاح وزیر ارتباطات در آن نشست کذایی با چه ادله و استدلالی سعی در منطقی جلوه دادن تقاضای خود داشتهاند و نیز صرفنظر از اینکه تلاشهای آنان در روزهای پیشرو، وارد چه مسیر و سمتوسویی خواهد شد اما نشست مطبوعاتی روز گذشته وزیر ارتباطات، اتفاقی نبود که بتوان به این سادگی از کنارش عبور کرد. بهویژه آنکه بنابر اعلام رسانهها، این نشست مطبوعاتی در واقع «نخستین نشست مطبوعاتی وزیر ارتباطات پس از دو سال سکوت» یعنی مشخصا از زمانی بود که او بهعنوان وزیر کارش را در دولت پزشکیان آغاز کرد. یک نشست مطبوعاتی حسابشده که به نظر میرسد مشخصا با این هدف برگزار شده تا این پیام به تندروهای متقاضی استیضاح مخابره شود که وزیر ارتباطات، بیدی نیست که با این بادهای کمسو و کمتوان بلرزد و مصائب مدیریت غیرعلمی اینترنت در این سالها، چنان خسارتهای هنگفتی به ملت و مملکت وارد کرده که دیگر بیش از این نمیتوان این کارشکنیها را تحمل کرد.
روایت هاشمی از خسارت ۶۸همتی به زیرساختها
سیدستار هاشمی که صحبتهایش را با نقد صریح رویکردهای سنتی به فیلترینگ آغاز کرد، از خسارت ۶۸ همتی به زیرساختها در جریان جنگ اخیر پرده برداشت و با اعلام مخالفت قاطع خود و مجموعه وزارت ارتباطات و دولت چهاردهم با طرح «اینترنت طبقاتی»، از رایزنی با مقامهای ارشد کشور برای بازنگری در فرآیند محدودسازی اینترنت و پایان دادن به خودتحریمی فضای مجازی خبر داد. وزیر ارتباطات که آشکارا با دستی و درعینحال توپی پر به این نشست مطبوعاتی آمده بود و سعی داشت هم با استناد به آمار و ارقام تکاندهندهای که در پی قریب به سهماه قطعی اینترنت، به دست خودمان به ملت و مملکت تحمیل کردیم، روایتی دقیق از فاجعهای که با آن دست به گریبانیم، به دست دهد و هم در عین حال، با لحن و کلامی صریح سخن میگفت تا نشان دهد که به هیچ عنوان نگران تلاشهای اقلیت تندروی مجلس برای استیضاح نیست، در بخش مهمی از صحبتهایش گفت: «وزارت ارتباطات در این جنگ ۶۸ همت آسیب دید که در این میان، بخش فضایی بیشترین خسارت را متحمل شد.»
انسداد اینترنت هم خودتحریمی است، هم کاملا ضدامنیتی
هاشمی با تاکید بر اینکه «۸۸ روز قطعی اینترنت» را یکی از «تلخترین» و «دردناکترین تجربیات خود» در تمام دوران مدیریتش عنوان کرد، در ادامه گفت: «در دنیای هوش مصنوعی، مایه تاسف است که ما هنوز در نقطه دغدغه برقرار بودن یا نبودن اصل ارتباط ماندهایم.» او که سعی داشت با رویکردی صادقانه، اوضاع را آنطورکه هست، تشریح کند، با اذعان به اینکه «هنوز با وضع پیش از ۱۸دیماه۱۴۰۴ فاصله داریم»، گفت: «اما نگاه ما ارتقای مراتب بالاتر است و به شرایط قبل از دیماه رضایت نخواهیم داد.»
وزیر ارتباطات همچنین با به چالش کشیدن نگاهی که قطع اینترنت را بستر ایجاد امنیت میداند، به یکی از حوادث تلخ اخیر اشاره کرد و گفت: «در شرایطی که اینترنت قطع بود، متاسفانه برخی مسوولان تراز اول کشور به شهادت رسیدند بنابراین اگر فکر میکنید با بستن اینترنت امنیت برقرار میشود، باید در این نگاه تجدیدنظر کنید.» هاشمی با تاکید بر اینکه قطعی طولانیمدت اینترنت همچون آنچه در ماههای گذشته بهمدت ۸۸روز تجربه کردیم، خود یک مقوله «کاملا ضدامنیتی» است، تصریح کرد: «هدف اول وزارتخانه، رساندن محدودیتها به حداقل ممکن است.» وزیر ارتباطات مخالفت صریح خود را با هرگونه طرحی که شائبه «طبقاتیسازی اینترنت» را ایجاد کند، اعلام کرد و گفت: «بحث وایتلیست کردن یعنی ممیزی و باز کردن چند سایت محدود و بستن مابقی اینترنت، متاسفانه ازسوی افرادی دنبال میشد که مایه تعجب و تاسف است. ما در جلسات کارشناسی محکم جلوی این طرح غیرعملی ایستادیم.» او از این نیز فراتر رفت و با مقایسه سهم ۴۰درصدی اقتصاد دیجیتال در برخی کشورها، رویه فیلترینگ در ایران را مصداق آشکار «خودتحریمی» دانست و با استناد به آماری تکاندهنده از ناکارآمدی محدودیتهایی که در این مدت اعمال شد، گفت: «این یک تهدید جدی برای نظام حکمرانی است.»
استقبال وزیر ارتباطات از استیضاح
وزیر ارتباطات که معتقد است «رضایت مردم، مهمترین دارایی نظام است»، در بخشی از این نشست مطبوعاتی به پرسشی درباره کلید خوردن طرح استیضاحش در مجلس نیز واکنش نشان داد و در حالی که سعی داشت موضوع را آنطورکه بهواقع نیز هست، کماهمیت جلوه دهد، گفت: «استیضاح حق قانونی نمایندگان مجلس است. اگر به این نتیجه رسیدهاند که وزیر ارتباطات باید استیضاح شود، ما این موضوع را یک فرصت میدانیم تا درباره دغدغهها و مسائل این حوزه، با نمایندگان مردم و جامعه بیشتر گفتوگو کنیم.»
سخنگوی دولت بار دیگر وعده داد که وضعیت اینترنت بهسرعت به پیش از دیماه۱۴۰۴ بازگردد:
احتمال رفع فیلترینگ یوتیوب
سیدستار هاشمی در نخستین نشست مطبوعاتی خود از زمان آغاز به کارش در قامت وزیر ارتباطات دولت چهاردهم در یک نشست مطبوعاتی بهشدت نسبتبه «خودتحریمیها» و محدودیتهای «خسارتبار» قریب به سه ماه قطعی اینترنت و فراتر از آن، محدودیتهای گاه و بیگاهی که در این مسیر اعمال شده و میشود انتقاد کرد. همزمان فاطمه مهاجرانی نیز بهعنوان سخنگوی دولت در نشست مطبوعاتی هفتگی خود در ارتباط با آخرین وضعیت مدیریت اینترنت و تلاشهای دولت برای رفع محدودیتهای ناضرور و خسارتباری که مانع از حق دسترسی آزاد میلیونها ایرانی به حق استفاده از اینترنت شده، توضیح داد و نسبتبه بازگشت وضعیت دسترسی شهروندان به اینترنت به پیش از دیماه۱۴۰۴ ابراز امیدواری کرد. اما شاید مهمترین خبری که همزمان با برگزاری این دو نشست مطبوعاتی مخابره شد، خبری بود که مصطفی پوردهقان، یکی از اعضای کمیسیون صنایع و معادن مجلس در یک اظهارنظر مطبوعاتی مطرح کرد؛ خبری که البته پیش از این هم بهدفعات با نمونههای مشابه آن مواجه بودهایم و بنابراین تا زمانی که رسما اجرایی نشود، نمیتوان به آن امید بست اما اگر چنین شود باید اذعان کرد که یکی از مهمترین محدودیتهایی دسترسی ایرانیان به اینترنت برطرف خواهد شد و ایرانیان نیز همچون میلیاردها شهروند دیگر این کره خاکی میتوانند ازهزار و یک امکانات یوتیوب استفاده کنند.
مصطفی پوردهقان که از جزئیات مباحث مطرحشده در نشست اخیر کمیسیون صنایع و معادن مجلس با وزیر ارتباطات به پایگاه خبری-تحلیلی خبرفوری توضیح میداد، در بخشی از صحبتهایش گفت: «وزیر ارتباطات در کمیسیون قول دادند که فضا را به شرایط عادی برگردانند و بعد از رفع فیلترینگ واتساپ، رفع فیلترینگ یوتیوب هم در دستورکار قرار گیرد.» این نماینده میانهروی مجلس در توضیحات تکمیلی خود در این رابطه گفته است: «منتظر هستیم گزارش یکشنبه آینده وزیر ارتباطات به کمیسیون هستیم تا ببینیم که این روند به چه نحوی پیش میرود.»
اما همزمان با انتشار این خبر، فاطمه مهاجرانی نیز در نشست مطبوعاتی هفتگی سخنگوی دولت به پرسشی درباره زمان بازگشت وضعیت اینترنت به پیش از دیماه۱۴۰۴ توضیح داد و با تاکید بر اینکه «موضوع اصلی در این فضا، همان حکمرانی است»، گفت: «براساس تصمیمات اتخاذشده از ستاد و جمعبندیهای صورتگرفته، اینترنت در حال بازگشت است. مشکلاتی فنی وجود دارد که انشاءالله به تدریج رفع میشود و به وضعیت قبلی بازمیگردیم.» سخنگوی دولت درعینحال با اذعان به وجود برخی مشکلات فنی ابراز امیدواری کرد که این مشکلات نیز بهسرعت برطرف شده و به وضعیت پیشین بازگردیم.»
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع