اقتصاددان : در گزارش تازه بانک جهانی با عنوان Global Gas Flaring Tracker 2026، به روند نگران‌کننده افزایش مشعل‌سوزی گاز در جهان پرداخته شده است؛ پدیده‌ای که در آن گاز همراه نفت، به‌جای جمع‌آوری و استفاده اقتصادی، در محل تولید سوزانده می‌شود.
برآورد ماهواره‌ای این گزارش نشان می‌دهد که در سال ۲۰۲۵، حدود ۱۶۷ میلیارد مترمکعب گاز در جهان سوزانده شده است؛ ۶ درصد بیشتر از سال قبل و بالاترین میزان از سال ۲۰۱۹. ارزش جهانی این گاز، بر اساس فرض‌های قیمتی گزارش، حدود ۵۴ میلیارد دلار برآورد شده است.
وضعیت ایران نیز در این گزارش قابل‌توجه است. حجم مشعل‌سوزی گاز در کشور در سال ۲۰۲۵ حدود ۵ درصد، معادل ۱٫۴ میلیارد مترمکعب، افزایش یافته است. ایران در کنار روسیه و مکزیک، از سه کشوری بوده که بیشترین سهم را در افزایش جهانی مشعل‌سوزی داشته‌اند.
این داده‌ها پرسشی فراتر از ملاحظات زیست‌محیطی مطرح می‌کنند: در شرایطی که تأمین مطمئن انرژی به یکی از محدودیت‌های فعالیت اقتصادی تبدیل شده، چه میزان از منابع موجود را می‌توان با سرمایه‌گذاری و زیرساخت مناسب به عرضه قابل استفاده تبدیل کرد؟
البته گاز مشعل را نمی‌توان بدون واسطه معادل گاز آماده مصرف دانست. جمع‌آوری، تفکیک و فرآورش گاز، ایجاد خطوط انتقال و فراهم‌کردن امکان مصرف یا فروش، همگی هزینه و زمان می‌خواهند. مسئله اصلی، انتخاب پروژه‌هایی است که از نظر حجم گاز قابل بازیابی، هزینه اجرا، دسترسی به زیرساخت و بازار مصرف توجیه‌پذیر باشند.
تجربه جهانی نشان می‌دهد که راه‌حل صرفاً در دسترس‌بودن فناوری خلاصه نمی‌شود. گزارش بانک جهانی، محدودیت زیرساخت، تأمین مالی، مقررات و اولویت‌گذاری را از موانع اصلی کاهش مشعل‌سوزی می‌داند.
برای ایران، کاهش مشعل‌سوزی می‌تواند هم‌زمان یک برنامه اقتصادی، زیرساختی و امنیت انرژی باشد؛ به شرط آنکه از مجموعه‌ای از پروژه‌های پراکنده فراتر برود و به برنامه‌ای ملی با اهداف قابل‌اندازه‌گیری، زمان‌بندی روشن و سازوکار پاسخ‌گویی تبدیل شود.
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع
