اواخر تیرماه بود که مالک شریعتی نیاسر، عضو کمیسیون انرژی مجلس از تلاش جدی دولت برای اجرای نرخ سوم بنزین با قیمت ۱۰هزار تومان از ابتدای مردادماه خبر داد؛ ادعایی که اگرچه حالا با سپری شدن هفته نخست مردادماه، روشن شده محلی از اعراب نداشته اما از آنجا که در این مدت نیز هرروز اخباری در این خصوص منتشر شده، افکار عمومی با نگرانی اخبار بنزینی را دنبال میکند.
به گزارش اقتصاددان به نقل از جهان صنعت ، ماجرای این دور از نگرانیهای افکار عمومی نسبتبه احتمال افزایش قیمت بنزین از اواخر مردادماه امسال و درپی ادعای توئیتری یک عضو کمیسیون انرژی مجلس آغاز شد؛ زمانی که مالک شریعتی نیاسر که بهعنوان یکی از اصولگرایان نزدیک به شهردار تهران شناخته میشود، در توئیتی مدعی شد که دولت در تلاش برای تصویب و اجرای نرخ ۱۰هزار تومانی بنزین از ابتدای مردادماه امسال است. این عضو کمیسیون انرژی مجلس که از این سیاست بهعنوان «گرانسازی صرف» نام میبرد، با یادآوری اینکه نرخ سوم بنزین که در آذرماه ۱۴۰۴ با قیمت ۵هزار تومان و با هدف کاهش مصرف و حذف کارت سوخت جایگاه طراحی و اجرا شد نیز درنهایت اهداف دولت را محقق نکرد، معتقد است: پیشنهاد افزایش این نرخ به ۱۰هزار تومان نیز جز آثار ناگزیر تورمی و معیشتی، راه بهجایی نخواهد برد. این در حالی است که نظام قیمتگذاری بنزین در ایران طی سالهای گذشته دستخوش تغییرات متعددی شده است. از نرخ هزار تومانی در سالهای دورتر تا نرخهای سهمیهای هزار و ۵۰۰تومانی و آزاد ۳هزار تومانی کنونی در حالی در دستورکار دولت قرار گرفته که هیچیک، اهداف مدنظر دولت را محقق نکرده و صرفا به افزایش تورم و تشدید مشکلات معیشتی دامن زده است آنهم در شرایطی که به باور بسیاری از کارشناسان، افزایش قیمت بنزین به ۱۰هزار تومان بهویژه در شرایط خاص کنونی که کشور کماکان درگیر جنگ و شرایط ناپایدار ناشی از حملات گاه و بیگاه ایالات متحده است، آثار تورمی گستردهای بر اقتصاد کشور بهجا خواهد گذاشت. چه آنکه بنزین از نهادههای اصلی تولید و حملونقل است و افزایش قیمت آن، طبیعتا میتواند به افزایش هزینههای تولید و در نهایت افزایش قیمت کالاها و خدمات منجر شود.
پایان «رویافروشی» دولت بهروایت خانم سخنگو!
اما اگرچه برخلاف ادعای شریعتی نیاسر، با آغاز مردادماه و حتی سپری شدن هفته نخست آن، شاهد هیچ تحولی در راستای افزایش قیمت یا تغییر سهمیه بنزین نبودیم، با آغاز هفته جاری، اینبار شخص سخنگوی دولت بود که با اظهاراتی متفاوت با آنچه پیش و البته پس از آن، از او شنیده بودیم، زمینهساز ایجاد نگرانی گسترده در فضای عمومی شد. فاطمه مهاجرانی که روز شنبه همین هفته، در مراسمی در وزارت راهوشهرسازی حاضر شده بود، در حاشیه این مراسم با اشاره به یارانه سنگین بنزین تاکید کرد که «تصمیمگیری برای راهکاری جهت تراز تولید و مصرف قطعی و یقینی است!» او با تاکید بر ضرورت اتخاذ راهبردهای موثر و جدید در حوزه مدیریت مصرف بنزین گفت: «به دلیل فاصله میان قیمت واقعی بنزین و نرخ عرضه آن به مردم، دولت در حال حاضر یارانه سنگینی را در این بخش پرداخت میکند.» سخنگوی دولت اگرچه تاکید کرد «فعلا همان رقم قبلی است» اما گفت که تصمیمگیری درخصوص تغییر این وضعیت در حال انجام است. مهاجرانی حتی از این نیز فراتر رفت و صراحتا گفت: «چنانچه افزایش پیدا کند که علاقهمند هستیم افزایش پیدا کند چون باید منبع پایدار داشته باشد، موضوع را بهطور شفاف به مردم خواهیم گفت.» او در حالی بر پرهیز دولت از «رویافروشی» تاکید کرد که بلافاصله پس از انتشار ویدئوی این سخنان سخنگوی دولت، برخی کاربران اقدام به بازنشر سخنان مسعود پزشکیان در جریان کارزار انتخابات ریاستجمهوری کردند و یادآور شدند که رییسجمهور زمانی که به رای مردم نیاز داشت، بهنحوی دیگر سخن میگفت.
سرنوشت بنزین بهروایت دولت؛ سهمیهها تغییر نمیکنند!
این اما پایان غائله نبود و ظاهرا همان واکنش منفی افکار عمومی به سخنان سخنگوی دولت که در سطحی گسترده در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی بازتاب یافت، منجر به عقبنشینی نسبی و مقطعی مهاجرانی شد. چنانکه همین دیروز، در بخشی از نشست مطبوعاتی هفتگی خود، در واکنش به پرسشی درخصوص اخبار مربوط به افزایش نرخ بنزین، تاکید کرد که «هنوز هیچ تصمیمی بهصورت جمعبندیشده برای قیمت جایگاه اتخاذ نشده و حتما همزمان با اتخاذ این تصمیم، آن را اعلام خواهیم کرد.» هرچند در بخش دیگری از سخنانش در همین نشست مطبوعاتی نیز با اشاره به تبدیل روزانه معادل ۸میلیون بشکه نفت به سوخت مورد استفاده شهروندان تاکید کرد: «ما مجاز نیستیم منابع آیندگانمان را به چیزی تبدیل کنیم که منجر به آلودگی و در نهایت بیماریها میشود همانطورکه میدانید، دولت در آذرماه موضوع قیمت بنزین با کارت جایگاه را به ۵هزار تومان افزایش داد و در ایام جنگ نیز موضوع اصلاح قیمت -در واقع سهمیه دوم- اجرا شد.
بدین صورت که ما اکنون یک سهمیه ۱۵۰۰تومانی داریم که ۶۰ لیتر ثابت است و یک سهمیه دوم داریم که این سهمیه ۱۰۰ لیتر بود، در ایام جنگ به ۷۰ لیتر و اکنون به ۵۰ لیتر رسیده است.» سخنگوی دولت همچنین خاطرنشان کرد: «سهمیه ۵۰لیتری به قیمت ۳هزار تومان ارائه میشود و مابقی باید با قیمت جایگاه که همان ۵هزار تومان است، پرداخت شود.»
مهاجرانی به آسیبهای وارده به زیرساختهای تولید بنزین کشور در جریان جنگ نیز اشاره کرد و گفت: «بدیهی است وقتی مورد حمله دشمن قرار گرفتیم، ظرفیتهای تولید بنزین کشور کاهش یافت و امروز باید این مساله را مدیریت کنیم.» سخنگوی دولت با تاکید بر اینکه «روزانه ۱۰۰میلیون لیتر تولید بنزین داریم که حتما بدون تردید در اختیار مردم قرار خواهد گرفت»، گفت: «از آن طرف، بخشی از بنزین را وارد میکنیم و باید برای آن ارز تخصیص دهیم؛ ارزی که باید صرف تامین کالاهای اساسی، دارو و مواد اولیه کارخانهها شود.» سخنگوی دولت همچنین با تاکید بر اینکه هرگاه با صراحت، شفافیت و با ادله محکم با مردم صحبت کنیم، آنها نیز با ما همراهی میکنند، گفت: «در بنزین سهمیهای تغییر قیمتی نخواهیم داشت اما در بنزین غیرسهمیهای چنانچه تصمیمی باشد، حتما به صورت رسمی و روشن اعلام خواهیم کرد.» این عضو کابینه دولت چهاردهم همچنین با تاکید بر اینکه ارسال هر لیتر بنزین تا جایگاه و هزینه جایگاهدار، بین ۳ تا ۴هزار تومان هزینه دارد و این بنزین با ۱۵۰۰ تومان عرضه میشود، گفت: «بنابراین مستحضر باشید که این ناترازی وجود دارد.» سخنگوی دولت در ادامه توضیحاتش در این رابطه به اقدامات دولت برای بهینهسازی مصرف سوخت نیز اشاره کرد و گفت: «دوگانهسوز کردن خودروها به صورت جدی در دستور کار دولت قرار دارد، همچنین حدود ۳میلیون دلار در حوزه سیانجی(CNG) سرمایهگذاری شده است، توسعه ایستگاههای الپیجی (LPG)از دیگر اقداماتی است که صورت گرفته است. مهاجرانی در پایان توضیحاتش در این رابطه تصریح کرد: «دوگانهسوز کردن رایگان خودروها، تسریع اسقاط ناوگان فرسوده و هشداری که رییسجمهور به خودروسازان در مورد تولید خودروهای پرمصرف دادند، از دیگر اقداماتی بوده که صورت گرفته است.»
سرنوشت بنزین بهروایت مجلس؛ سهمیهها تغییر میکنند!
جالب آنکه همزمان با ارائه این توضیحات بهنسبت مفصل سخنگوی دولت که آشکارا با هدف جا انداختن ضرورت افزایش قیمت بنزین برای افکار عمومی مطرح میشد، نمایندگان مجلس نیز در نشست وبیناری روز گذشته مجلس، در این رابطه اظهارنظر کرده و نسبتبه پیامدهای ناگوار اجرای این سیاست در شرایط حساس کنونی هشدار دادند؛ هشدارهایی که با واکنش نایبرییس نخست مجلس شورای اسلامی نیز مواجه شد.
حسینعلی حاجیدلیگانی که از جمله نمایندگان اصولگرای مجلس است، در بخشی از این نشست وبیناری در تذکری با ابراز نگرانی نسبتبه آنچه در فضای رسانهای درخصوص افزایش قریبالوقوع قیمت بنزین بهگوش میرسد، گفت: «صداهایی درباره افزایش قیمت بنزین شنیده میشود که نگرانکننده است چون روی تمام کالاها و خدمات اثر میگذارد و همهچیز گران میشود.» این عضو کمیسیون اصلنود مجلس شورای اسلامی در پایان سخنانش از هیاترییسه خواست که این مساله را پیگیری کند و جلوی افزایش قیمت را بگیرد؛ درخواستی که با توضیحات علی نیکزاد، نایبرییس نخست مجلس مواجه شد.
نیکزاد که ریاست نشست وبیناری روز گذشته مجلس را برعهده داشت، درواکنش به این تذکر حاجیدلیگانی در مورد قیمت بنزین گفت: «روز دوشنبه همین هفته، جلسهای با آقای پورمحمدی رییس سازمان برنامه و بودجه داشتیم و ایشان درباره بنزین گفت که دو راه بیشتر وجود ندارد؛ یا سهمیه بنزین جابهجا شود یا اینکه قیمت افزایش پیدا کند.» نایبرییس نخست مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه دولت موضوع (تصمیمگیری درباره) بنزین را به آقای پورمحمدی محول کرده است، گفت: «بنابر توضیحات آقای پورمحمدی افزایش قیمت بنزین منتفی است و جابهجایی سهمیه انجام میشود.»
مخالفت نمایندگان با افزایش قیمت بنزین
هرچند به نظر میرسد توضیحات نایبرییس مجلس حتی نتوانسته نگرانی نمایندگان مجلس را مرتفع کند؛ چه آنکه در جریان نشست وبیناری دیروز مجلس، دستکم دو تن از دیگر نمایندگان نیز در این رابطه اظهارنظر و ابراز نگرانی کردند. روحالله لکعلیآبادی نایبرییس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با بیان اینکه در جامعه نگرانیهایی در خصوص احتمال افزایش قیمت بنزین وجود دارد، خاطرنشان کرد: «در شرایطی که پیروزی هم در میدان و هم دیپلماسی اتفاق افتاده، نباید با این نوع مسائل، شیرینی پیروزی را به کام مردم تلخ کرد و فضایی ایجاد نشود که همانند حذف ارز ترجیحی به مردم شوک وارد شود.» حسن نتاج دیگر نماینده مجلس نیز در تذکری با ابراز مخالفت صریح با هرگونه تغییر در وضعیت قیمت بنزین گفت: «افزایش قیمت بنزین با معیشت مردم همخوانی ندارد و با آن مخالفیم.»
تاکید قالیباف بر تامین معیشت مردم
جهان صنعت – نشست شورای هماهنگی مجلس صبح روز گذشته با حضور رییس و اعضای هیاترییسه مجلس، روسای کمیسیونهای تخصصی، رییس دیوان محاسبات، رییس مرکز پژوهشهای مجلس و مدیران برگزار شد و موضوعاتی ازجمله «بهینهسازی مصرف سوخت» و «وضعیت بنزین» مورد بررسی قرار گرفت. بنابر این گزارش، نمایندگان در جریان این نشست بهموضوعاتی دیگر ازجمله ضرورت تسریع در بازسازی خسارات وارده ناشی از جنگ، پیگیری وضعیت بازنشستگان، معیشت مردم، تامین ارز، تامین نهادههای دامی و تولیدات کشاورزی، مسائل حوزه دارو، درمان و بیمه و امور مربوط به حوزه آموزش نیز پرداختند و راهکارهایی برای آن ارائه دادند.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی در سخنانی در این نشست با تاکید بر اهمیت مساله معیشت مردم خواستار آن شد که تامین معیشت مردم و نیروهای مسلح در اولویت فوری و اصلی دولت و مجلس باشد. او همچنین در بخش دیگری از سخنانش با تاکید بر ضرورت انجام کار کیفی در مجلس، اساس کار را در کمیسیونهای تخصصی دانست و گفت: «از این رو لازم است مسائل به صورت کاملا تخصصی در کمیسیونها بررسی شود تا خروجی آن به صورت یک کار کارشناسیشده به صحن برسد.» رییس مجلس شورای اسلامی در ادامه با تاکید بر ضرورت همکاری بیشتر با شورای نگهبان در زمان بررسی طرحها و لوایح برای تصویب دقیقتر قوانین و تسریع در تایید آن، خاطرنشان کرد: «برخی قوانین را نیز میتوان بهصورت غیردائمی و برای اجرا در مدت چندسال به تصویب رساند تا در شرایط بهتری قوانین دائمی جایگزین شود.» او در ادامه به پیگیری امور نظارتی از سوی کمیسیونها و نمایندگان نیز تاکید کرد و افزود: «باید با ملاحظه درآمد ارزی و ریالی اولویتها را مشخص کنیم که البته همه این مسائل قابلحل است.» قالیباف همچنین با تاکید بر ضرورت تعیین کارهای مهم و فوری در مجلس و دولت خاطرنشان کرد: «گاهی برخی امور مهم هستند اما فوری نیستند و برخی فوری هستند اما مهم نیستند. باید ابتدا به کارهایی که هم توامان مهم و فوری هستند، متمرکز شویم.» رییس قوه مقننه در ادامه با اشاره به پیام رهبر معظم انقلاب به مناسبت روز مجلس و تاکید ایشان بر ضرورت بازنگری در برنامه هفتم پیشرفت در شرایط فعلی، یادآور شد: «ما باید این کار را انجام دهیم البته قرار نیست مجددا این قانون را بازنویسی کنیم بلکه باید موارد مهم برای اصلاح را اولویتبندی کرده و مورد لازم را با کمک دولت، مرکز پژوهشها و کمیسیون تخصصی اصلاح کنیم.» رییس مجلس شورای اسلامی در پایان با بیان اینکه اصلاحات لازم برای قانون بودجه۱۴۰۵ نیز باید اولویتبندی شود، خاطرنشان کرد: «ما باید در کشور صرفهجویی را مدنظر قرار داده و فرصتهای درآمدزایی را فراهم کنیم. همچنین باید بازسازیها را اولویت قرار دهیم. در این بین موضوع معیشت مردم و نیروهای مسلح بهعنوان یک اولویت مهم و فوری باید در دستور کار دولت و مجلس باشد و نباید از آن غفلت کرد.»
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع