جعفر بخشی بی نیاز نویسنده و عضو شورای سردبیری با درج یادداشتی در اقتصاددان نوشت : ایران امروز با واقعیتی نگران کننده روبهروست. کشوری که گویی از هر طرف در حال محدود شدن است و حلقههای انزوا یکی پس از دیگری بر گرد آن تنگتر میشوند. از فشارهای خارجی و دشواریهای اقتصادی گرفته تا محدودیتهای تجاری و اکنون خبرهایی در باره تعطیلی تدریجی گذرگاههای مرزی با عراق. همه این اتفاقات زنگ خطری ست که نمیتوان با چند جمله کلیشهای و وعدههای تکراری از کنار آن عبور کرد. پس از انتشار خبر بسته شدن گذرگاه مرزی الشیب عراق ؛ گزارشهایی در باره توقف یا اختلال در تردد در مرز چذابه و صفهای طولانی کامیونها در محدوده مرز مهران هم منتشر شده است. همچنین از برنامه تعطیلی تدریجی برخی گذرگاههای دیگر میان ایران و عراق سخن گفته شده است. اگر این روند ادامه پیدا کند پیامدهای آن تنها به بسته شدن چند دروازه مرزی محدود نخواهد ماند. بلکه تجارت ؛ اشتغال ؛ صادرات ؛ معیشت رانندگان و امنیت اقتصادی شمار زیادی از خانوادهها را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. خب چرا باید روابط تجاری و مرزی یک کشور تا این اندازه آسیب پذیر باشد.
چرا باید هر تصمیم و تنش سیاسی بتواند چنین هزینه سنگینی بر دوش بازرگانان ؛ تولید کنندگان و مردم عادی بگذارد؟ اگر تعطیلی گذرگاهها ناشی از اختلافات سیاسی ؛ ملاحظات امنیتی یا تصمیمهای اداری طرف عراقی باشد مسئولان باید ابعاد آن را شفاف توضیح دهند و برای جلوگیری از گسترش بحران راهکارهای دیپلماتیک و اجرایی فوری در پیش بگیرند. اما در سطحی کلانتر این وضعیت بار دیگر ضرورت بازنگری در سیاستهایی را برجسته میکند که ممکن است روابط اقتصادی کشور با همسایگان را پر هزینه و شکننده کرده باشند. سیاست خارجی موفق سیاستی نیست که صرفاً بر مواضع خود پافشاری کند و بر موضع لج بازی خود بماند. سیاست موفق آن است که از منافع ملی ؛ امنیت اقتصادی و زندگی مردم محافظت کند. با این حال در میان تمام این تحلیلهای سیاسی نباید انسانهایی را فراموش کنیم که اکنون پشت فرمان کامیونهای خود ساعتها و شاید روزها در انتظار ماندهاند.
محصولات کشاورزی ؛ مواد غذایی و کالاهایی که ممکن است با طولانی شدن توقف کیفیت خود را از دست بدهند یا به کلی فاسد و غیر قابل استفاده شوند هم در این معادله بسیار مهم اند. چه کسی خسارت این کالاها را میپردازد؟ صادر کنندهای که بازار خود را از دست داده ؛ رانندهای که هزینههایش چند برابر شده یا تولید کنندهای که حاصل ماهها زحمتش در صفهای مرزی از بین رفته است؟ اگر یک کامیون در مرز متوقف شود فقط یک خودرو متوقف نشده که سرمایه ؛ زمان ؛ نان یک خانواده و اعتبار یک تجارت نیز ممکن است پشت همان مرز متوقف بماند. از سوی دیگر عراق و دیگر همسایگان ایران برای تجارت خود گزینهها و ملاحظات متعددی دارند. اگر همکاری اقتصادی با ایران برای شرکای منطقهای پر هزینه ؛ غیر قابل پیش بینی یا گرفتار تنشهای سیاسی شود این خطر وجود دارد که بخشی از تجارت به مسیرها و شرکای جایگزین منتقل شود. کشور را نمیتوان از هر سو در محاصره مشکلات رها کرد و هم زمان از مردم انتظار داشت بهای همه چیز را بپردازند. سیاست باید در خدمت منافع ملی و زندگی مردم باشد. اگر نتیجه سیاستها ؛ بسته شدن راههای تجارت و سنگینتر شدن بار معیشت است وقت آن رسیده که به جای توجیه پاسخ گویی و اصلاح آغاز شود. رویایی هر چند دور و به شدت محال !
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع