جعفر بخشی بی نیاز نویسنده و عضو شورای سردبیری با درج یادداشتی در اقتصاددان نوشت : در آیینهای مذهبی و فرهنگی ما سنت نذری دادن جایگاهی ویژه دارد. نیت اولیه از این سنت بی گمان و حتما که ابراز ارادت ؛ ادای دین و گره گشایی از کار نیازمندان است. اما در سالیان اخیر خصوصا امسال شاهد بروز رفتارهایی در اجرای این سنت هستیم که پرسش هایی جدی را در باب کارکرد واقعی و اجتماعی آن مطرح می کند که بعضی نذریها ثواب که نیست عین گناه هم هست. زمانی که اجرای یک سنت از مسیر اصلی خود منحرف شده و به ابزاری برای نمایش ؛ خودنمایی یا حتی تشریفات صرف تبدیل میشود ؛ پرسشگری و تحلیلِ کارکرد آن ضروری مینماید. نیت اولیهی خیر هر چند ارزشمند در صورت عدم تطابق با واقعیتِ نیاز جامعه نمیتواند توجیهی برای انحراف از مسیر اصلی باشد. نکتهی کلیدی در اجرای نذری ؛ مخاطب شناسی دقیق است. در جامعهای که همچنان بخش قابل توجهی از مردم به ویژه در مناطق کم برخوردار با چالشهای اساسی در تأمین معاش روبرو هستند ؛ خانوادههایی که دسترسی به اقلام اساسی همچون گوشت و مرغ برایشان امری لوکس تلقی میشود ؛ کودکانی که به واسطه فقر مجبور به کار هستند و مادران سرپرست خانواری که بار سنگین تأمین معاش را به دوش میکشند اجرای نذری به شکلی که تنها در دایرهای محدود توزیع شود یا صرفاً جنبهی نمایشی داشته باشد کارایی لازم را ندارد.
توزیع نذری در مناطق محروم و شناسایی خانوادههای نیازمند واقعی باید در اولویت قرار گیرد. این رویکرد ضمن حفظ اصالت سنت نذری تضمین میکند که ثواب و اثرگذاری آن به شکل ملموستری به جامعه بازگردد. نذری باید به دست کسی برسد که واقعاً محتاج آن است. کسی که نداشتن آن زندگیاش را تحت تأثیر قرار داده است. سنت نذری ظرفیت بالایی برای ایجاد همبستگی اجتماعی و خدمت رسانی واقعی دارد. اما این ظرفیت تنها زمانی محقق میشود که اجرای آن با عقلانیت ؛ شناخت دقیق از نیازهای جامعه و اولویت بندی صحیح همراه باشد. نذری که از مسیر خدمت واقعی منحرف شود و صرفاً به یک مراسم پر سر و صدا تبدیل گردد نه تنها اثرگذاری لازم را نخواهد داشت بلکه ممکن است به دلیل برجسته کردن شکافهای طبقاتی و نادیده گرفتن درد اقشار آسیب پذیر خود به عاملی برای ایجاد نارضایتی تبدیل شود. بنابراین بازنگری در شیوههای اجرای این سنت امری ضروری برای تحقق اهداف والای آن است.
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع
