صادرات نفت خام روسیه در حالی افزایش یافته که همزمان با توقف موقت حملات اوکراین به تاسیسات پالایشی، میزان پالایش نفت در پالایشگاههای این کشور هم بیشتر شده است.
دادههای ردیابی نفتکشها که بلومبرگ گردآوری کرده است، نشان میدهد در چهار هفته منتهی به اول نوامبر (۱۰ آبان)، میانگین صادرات دریایی نفت روسیه به ۳ میلیون و ۶۵۰ هزار بشکه در روز رسید.
این رقم در مقایسه با آمار اصلاحشده دوره منتهی به ۲۵ اکتبر (۳ آبان)، روزانه ۶۰ هزار بشکه رشد داشته است.
به گزارش اقتصاددان به نقل از دنیای اقتصاد ، با این حال، حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه از اواخر هفته گذشته دوباره آغاز شد و از روز جمعه دستکم چهار واحد پالایشی هدف قرار گرفتند. پالایشگاه نووکویبیشفسک در منطقه سامارا، یک واحد پالایشی در شهر اوفا واقع در باشقیرستان، منطقه کستوو که میزبان پالایشگاه نورسی است و همچنین پالایشگاه یاروسلاول در شمال شرق مسکو از جمله اهداف این حملات بودند.
موج تازه این حملات پس از یک وقفه تقریبا دو هفتهای از سر گرفته شد. این توقف موقت همزمان با درخواست دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای پایان دادن به حملات صورت گرفته بود، چرا که او این حملات را عامل جهش قیمت جهانی گازوئیل میدانست.
آسیب دیدن زیرساختهای پالایشی معمولا مسکو را ناچار میکند نفت خامی را که توان فرآوری آن را ندارد روانه بازارهای صادراتی کند و همین موضوع صادرات نفت این کشور را بالا میبرد.
در مقابل، فروکش کردن حملات به روسیه فرصت میدهد تا تعمیرات لازم را انجام دهد، میزان پالایش را افزایش دهد و نفت خام را دوباره به پالایشگاههای داخلی بازگرداند.
در سوی دیگر میدان، مسکو نیز در آستانه مذاکرات صلح با میانجیگری آمریکا که قرار است روزهای ۱۰ و ۱۱ نوامبر (۱۹ و ۲۰آبان) در امارات متحده عربی برگزار شود، حملات خود به زیرساختهای غیرنظامی اوکراین را تشدید کرده است. البته انتظار نمیرود این نشست کارشناسی مستقیما به توقف درگیریها منجر شود.
در رویدادی دیگر، بامداد دوشنبه یک ایستگاه پمپاژ نفت در منطقه سامارا هدف حمله پهپادی احتمالی اوکراین قرار گرفت و تزریق نفت خام قزاقستان به شبکه خطوط لوله روسیه را برای مدتی کوتاه متوقف کرد.
ایستگاه سامارا یکی از مراکز اصلی در شبکه خطوط لوله نفت خام روسیه است که نفت تولیدی سیبری غربی و قزاقستان را به پایانههای صادراتی نووراسییسک در دریای سیاه و اوستلوگا در دریای بالتیک منتقل میکند. انتقال نفت قزاقستان دیروز سهشنبه از سر گرفته شد و بعید به نظر میرسد این حمله در هفته پیش رو تاثیری بر روند بارگیری و صادرات نفت از این دو بندر بگذارد.
بررسی آمارهای هفتگی نفتکشها و گزارشهای صنعتی نشان میدهد که در هفته منتهی به اول نوامبر (۱۰ آبان)، ۳۸ فروند نفتکش در مجموع ۲۷ میلیون و ۸۰۰ هزار بشکه نفت خام روسیه را بارگیری کردهاند. این در حالی است که هفته پیش از آن، ۳۷ نفتکش حدود ۲۷میلیون و ۱۲۰ هزار بشکه نفت بارگیری کرده بودند.
به این ترتیب، صادرات نفت روسیه هفته گذشته با رشد روزانه ۱۰۰ هزار بشکه به میانگین ۳ میلیون و ۹۷۰ هزار بشکه در روز رسید که بالاترین سطح در پنج هفته اخیر است. البته حجم محمولههای هفتگی همواره یکسان نیست و تحت تاثیر عواملی مانند شرایط جوی، تعمیرات، تحریمها، تحرکات نظامی و زمان حرکت کشتیها نوسان دارد.
در همان هفته، سه محموله نفت خام قزاقستان موسوم به کبکو نیز از بندر نووراسییسک بارگیری شد. مسکو از ابتدای ماه سپتامبر تمام محمولههای نفتی قزاقستان را به سمت این بندر در دریای سیاه هدایت کرده است تا در بندر امنتر اوستلوگا در دریای بالتیک، ظرفیت بیشتری برای صادرات نفت خودش باز کند.
درآمدهای نفتی مسکو و نقشه مقاصد صادراتی
از نظر ارزش صادرات نیز میانگین چهار هفتهای درآمد ناخالص مسکو از فروش نفت در دوره ۲۸ روزه منتهی به اول نوامبر (۱۰ آبان) کمی بالا رفت و به رکورد سههفتهای ۲ میلیارد و ۶۶۰ میلیون دلار در هفته رسید.
در این میان، افت قیمت نفت اورال به عنوان شاخص اصلی صادراتی روسیه، اثر رشد جزئی حجم صادرات و شانزدهمین افزایش پیاپی قیمت نفت اسپو در اقیانوس آرام را تا حد زیادی خنثی کرد.
در مقیاس هفتگی هم ارزش صادرات تغییر چندانی نداشت و در سطح حدود ۲میلیارد و ۷۸۰ میلیون دلار باقی ماند، زیرا ارزانتر شدن تمام گریدهای نفتی عملا اثر افزایش حجم بارگیریها را از بین برد.
در بخش مقاصد صادراتی، چین و هند همچنان با فاصلهای چشمگیر بزرگترین خریداران نفت خام روسیه هستند. با این حال، همیشه نمیتوان مقصد نهایی تکتک محمولهها را پیش از طی شدن بخش عمده مسیر مشخص کرد.
به همین دلیل، بسیاری از نفتکشهای اخیر مقاصد میانی مانند کانال سوئز، پورتسودان یا سنگاپور را نشان میدهند. این محمولهها تا زمانی که مقصد نهایی معتبری برایشان ثبت نشود، در آمارها با عنوان مقصد نامشخص در آسیا دستهبندی میشوند.
کشتیهایی هم که همچنان بنادر بارگیری روسیه یا مناطقی مانند جبلالطارق را به عنوان مقصد خود اعلام میکنند، در گروه سایر مقاصد نامشخص قرار میگیرند.
مجموع نفت ارسالی به مشتریان آسیایی روسیه، با احتساب کشتیهای بدون مقصد نهایی مشخص، در دوره ۲۸ روزه منتهی به اول نوامبر (۱۰ آبان) به ۳ میلیون و ۵۲۰ هزار بشکه در روز رسید که نسبت به رقم اصلاحشده ۳ میلیون و ۴۱۰ هزار بشکهای در دوره منتهی به ۲۵اکتبر (۳ آبان) افزایش نشان میدهد.
در مقابل، صادرات نفت به مشتریان باقیمانده مسکو در منطقه مدیترانه در چهار هفته منتهی به اول نوامبر (۱۰ آبان) حدود ۱۳۰ هزار بشکه در روز بود که نسبت به رقم اصلاحشده ۱۸۰ هزار بشکهای در دوره چهار هفتهای منتهی به ۲۵اکتبر (۳ آبان) کاهش یافته است.
در این بازه زمانی، روزانه حدود ۸۰ هزار بشکه نفت به سمت ترکیه رفت که کمتر از رقم ۱۳۰ هزار بشکهای دوره قبل است. تبوتاب قبلی ارسال محمولهها به مصر هم که در اواسط ژوئن صادرات به این کشور را به سقف ۱۶۰ هزار بشکه در روز رسانده بود، در دوره اخیر فروکش کرده و به حدود ۵۰ هزار بشکه در روز رسیده است.
صادرات نفت روسیه به سوریه نیز از ماه اوت به صفر رسیده است. این اتفاق پس از آن افتاد که سوریه در جریان مذاکرات با آمریکا برای لغو تحریمهای باقیمانده، موافقت کرد واردات نفت از روسیه را به شدت کاهش دهد.
در نهایت با مشخص شدن مقصد نهایی نزدیک به ۲ میلیون بشکه در روز از نفتهای در حال حرکت، ممکن است آمار صادرات به این مناطق افزایش یابد، هرچند تجربه گذشته نشان میدهد بیشتر محمولههای دارای مقاصد میانی، سرانجام در بنادر هند یا چین تخلیه میشوند.
مخاطب گرامی، ارسال نظر پیشنهاد و انتقاد نسبت به خبر فوق در بخش ثبت دیدگاه، موجب امتنان است.
ع